DGS Puan Hesaplama 2026: Net, Standart Puan ve ÖBP

DGS puanı üç adımda oluşur: önce her testteki netin, sonra netin bütün adaylara göre dönüştürüldüğü standart puan, en sonda ön lisans not ortalamasından gelen Ön Lisans Başarı Puanı (ÖBP). Bu yazı her adımı ÖSYM'nin 2026-DGS Başvuru Kılavuzu'ndaki kurallarla anlatır ve bir örnekle sonuca kadar götürür. Kendi netini hızlıca görmek için DGS net hesaplama sayfasını kullanabilirsin.

DGS'nin yapısı: 50 sayısal, 50 sözel

Dikey Geçiş Sınavı tek oturumda yapılır. Sayısal Bölüm ve Sözel Bölüm olmak üzere iki testten oluşur; her testte 50 soru vardır ve toplam süre 135 dakikadır. Sorular beş seçeneklidir. Sayısal test sayısal ve mantıksal akıl yürütme becerisini, sözel test ise Türkçeyi kullanma ve okuduğunu anlama becerisini ölçer. Konu konu soru kotası kılavuzda ilan edilmez; bu yüzden "sayılardan kaç soru çıkar" sorusunun resmî bir cevabı yoktur.

1. adım: net nasıl hesaplanır?

Her test için ayrı ayrı doğru sayısından yanlış sayısının dörtte biri çıkarılır:

Net = Doğru − Yanlış / 4

Dört yanlış bir doğruyu götürür; boş bırakılan soru neti etkilemez. Kılavuz bu değere "ham puan" der. Örneğin sayısalda 32 doğru, 12 yanlış, 6 boş yapan bir adayın sayısal neti 32 − 12/4 = 29'dur.

Boş bırakmak mı, tahmin etmek mi?

İki seçeneği eleyip kalan üçten birini işaretleyen aday uzun vadede kazançlıdır: üç şıktan birinin doğru olma olasılığı 1/3, beklenen kazanç 1/3 − (2/3)·(1/4) = 1/6 nettir. Hiçbir seçeneği eleyemiyorsa beklenen kazanç 1/5 − (4/5)·(1/4) = 0'dır; yani tamamen rastgele işaretlemenin ortalamada ne yararı ne zararı vardır. Pratik kural: en az bir şıkkı güvenle eleyebiliyorsan işaretle.

Puanı hesaplanmayan aday

Kılavuza göre Sayısal ve Sözel testlerin ikisinden de en az 1 ham puan alamayan adayın DGS puanı hesaplanmaz. Bir testte 1 netin altında kalmak tek başına yeterlidir; bu yüzden zayıf olduğun testi tamamen boş bırakmak doğru bir strateji değildir.

2. adım: standart puan

Netler doğrudan puana dönmez. ÖSYM, o yıl sınava giren bütün adayların her testteki ham puanlarını kullanarak ortalaması 50, standart sapması 10 olan standart puanlar hesaplar. Formül şöyledir:

Standart puan = 50 + 10 × (adayın neti − ortalama net) / standart sapma

Bu dönüşümün iki sonucu vardır:

• Aynı net, farklı yıllarda farklı standart puana karşılık gelir; çünkü ortalama ve standart sapma her yıl değişir.
• Sınavdan önce "şu kadar net şu kadar puan eder" denemez. Sınav sonrası ÖSYM'nin açıkladığı sayısal bilgiler (ortalama ve standart sapma) olmadan hesap yalnız tahmindir.

Buna rağmen kaba bir fikir vermek için şunu söyleyebiliriz: netin o yılki ortalama nete eşitse standart puanın 50'dir; ortalamanın bir standart sapma üzerindeysen 60 civarına çıkarsın.

3. adım: Ön Lisans Başarı Puanı (ÖBP)

Ön lisans not ortalaması 100'lük sisteme çevrilir ve 0,8 ile çarpılır. 50'nin altındaki ortalama 50 sayılır, 100'ün üzeri olamaz; dolayısıyla ÖBP 40 ile 80 arasında bir değerdir.

• 4'lük sistemde okuyanların ortalaması, kılavuzun ekindeki dönüşüm tablosuyla 100'lük sisteme çevrilir; üniversitenin kendi tablosu değil kılavuzdaki tablo esastır.
• Ortalaması 100'lük sistemde 75 olan adayın ÖBP'si 75 × 0,8 = 60'tır.

Geçen yıl yerleşenler için fark

Kılavuzun Tablo-A dipnotuna göre, 2025-DGS ile bir yükseköğretim programına yerleştirilen adayların 2026-DGS'de ÖBP'leri 0,6 yerine 0,45 katsayısıyla çarpılır. Bu kural, yeniden sınava giren adayın puanını ÖBP üzerinden düşürür; netlere dokunmaz.