ALES Eşit Ağırlık Puanı Nasıl Hesaplanır?

ALES'te tek sınavdan üç puan çıkar: Sayısal, Sözel ve Eşit Ağırlık. Üçü de aynı 50 sayısal ve 50 sözel sorunun sonucudur; fark, iki testin hangi ağırlıkla toplandığındadır. Eşit ağırlık (EA) puanında iki test tam olarak yarı yarıya sayılır. Bu yazı EA puanının kılavuzdaki formülünü adım adım anlatır; netin nasıl bulunduğu ve üç puan türünün genel karşılaştırması için ALES puanı nasıl hesaplanır yazısına bakabilirsin.

1. Her test için net

Her testte doğru sayısından yanlış sayısının dörtte biri çıkarılır: Net = Doğru − Yanlış ÷ 4. Boş sorular neti değiştirmez. Kılavuz buna "ham puan" der.

Örnek aday: sayısal testte 32 doğru, 8 yanlış → 30 net; sözel testte 36 doğru, 8 yanlış → 34 net.

2. Netler standart puana çevrilir

ÖSYM her test için o oturumdaki bütün adayların net ortalamasını ve standart sapmasını hesaplar; netleri ortalaması 50, standart sapması 10 olan standart puanlara (SP) dönüştürür. Yani aynı net, oturumun zorluğuna göre farklı standart puan verir: ortalamanın bir standart sapma üstündeki net her zaman 60 standart puandır.

Örnek oturum (varsayımsal): sayısal net ortalaması 20, standart sapması 10 → 30 net = 60 SP. Sözel net ortalaması 25, standart sapması 9 → 34 net = 60 SP.

3. Eşit ağırlıklı puan

Kılavuzdaki ağırlık tablosuna göre EA puanında Sayısal Testi 0,50, Sözel Testi 0,50 ağırlık alır:

AP_EA = 0,50 × SP_sayısal + 0,50 × SP_sözel

Örnek aday için AP_EA = 0,50 × 60 + 0,50 × 60 = 60. Aynı adayın Sayısal ağırlıklı puanı 0,75 × 60 + 0,25 × 60 = 60, Sözel ağırlıklı puanı da 60 olur; iki testi eşit düzeyde olan adayda üç puan türü birbirine yakın çıkar.

Testler dengesizse fark açılır. Sayısal SP 60, sözel SP 45 olan bir adayda: Sayısal AP = 56,25; EA AP = 52,5; Sözel AP = 48,75. Sayısalı güçlü aday EA puanında Sayısal puanının altında kalır; sözeli güçlü adayda tersi olur. EA, iki testi de ihmal etmeyen adayı ödüllendirir.

4. Ağırlıklı puan 100'lük ALES puanına çevrilir

Kılavuzun 3.9. maddesindeki formül ağırlıklı puanı 100 üzerinden ALES puanına dönüştürür:

ALES Puanı = 70 + 30 × [2(AP − X) − S] ÷ [2(B − X) − S]

• AP: adayın ağırlıklı puanı
• X: o puan türünde ağırlıklı puanların ortalaması
• S: ağırlıklı puanların standart sapması
• B: ağırlıklı puanların en büyüğü

Formülün iki sabit noktası vardır: ağırlıklı puanı en yüksek aday (AP = B) 100 alır; ağırlıklı puanı ortalamanın yarım standart sapma üstünde olan aday (2(AP − X) = S) tam 70 alır. Ortalamadaki aday 70'in biraz altında kalır.

Örnek aday için varsayımsal değerlerle: X = 50, S = 10, B = 80 ise ALES EA = 70 + 30 × [2(60 − 50) − 10] ÷ [2(80 − 50) − 10] = 70 + 30 × 10 ÷ 50 = 76.

X, S ve B oturumdan oturuma değiştiği için aynı netler farklı oturumlarda farklı EA puanı verir. İnternetteki "net → puan" tabloları önceki oturumların dağılımına dayanan tahminlerdir; kesin puan yalnız sonuç belgesinde yazar.