Mühendisler için tek platform: sınav hazırlığı, iş ilanları ve akademik takip
1/3
Sosyal hesaplar
LinkedInYouTubeInstagramTelegram
Mühendislik Platformu
Ana Sayfa
Eğitimler

ÖSYM sınavları

ALALESSayısal 50 + Sözel 50 soru · 150 dakika · 5 seçenekYDYDS İngilizceYDS ve e-YDS · 80 İngilizce soru · 180 dakika · 5 seçenekKLKPSS LisansGenel Yetenek 60 + Genel Kültür 60 soru · 130 dakika · 5 seçenekDGDGSSayısal 50 + Sözel 50 soru · 135 dakika · 5 seçenekKÖKPSS Ön LisansGenel Yetenek 60 + Genel Kültür 60 soru · 130 dakika · 5 seçenek

Mesleki belge sınavları

EYEnerji YöneticisiModül 1 ve Modül 2 · 50 soru · 75 dakika · 100 puan · geçme notu 70İGİş Güvenliği UzmanlığıA, B ve C Sınıfı · 50 soru · 75 dakika

Önce dene

Her programda ücretsiz demo10 soruluk demo hesap istemez; üye olunca 14 gün ücretsiz tam erişim.Tüm eğitimler
Sınav takvimiPuan ve net hesaplama
Oyun Alanı
0 VArıza BulElektrik, Makine, İnşaat, Bilgisayar, Enerji, Proses, Endüstri, İSG · 137 senaryoOyna

Her gün

5Günün SorusuGünlük seri×360 Saniye Hızlı TurRekor ve ligVSArkadaşına Meydan Okuİki kişilikMOTORMühendislik KelimesiGünlük kelime

Bilgi ve sezgi

?Hangisi Daha Büyük?BilgihedefTahmin EtSezgiBüyükten KüçüğeBilgikWhMJBirim AvıHızU=IR?Formül EşleştirHafızaHangi Mühendissin?Kişilik testi

Tasarım ve bulmaca

Köprüyü KurTasarımDevreyi TamamlaGünlük bulmacaVEMantık KapılarıElektronikKaldıraç DengesiStatik

3D oyunlar

Köprü Kur 3D3D · KafesDeprem Testi3D · DinamikVinç Operatörü3D · BeceriDrone Teslimatı3D · BeceriEnerji Hattı3D · TasarımMühendislik Atlası3D · Model
5Bugünün sorusu hazırHer programdan günde bir soru; çöz, serini büyüt.Bugünün sorusunu çöz
Tüm oyunlar ve rozetlerBütün 3D oyunlar
Blog
Araçlar

Hesaplama Merkezi · mühendislik dalları

ElektrikElektronikPLC ve OtomasyonMakinePompa ve HidrolikIsıtma ve KazanSoğutma ve İklimlendirmeİnşaatEndüstriKimya ve ÇevreEnerji ve VerimlilikReferans TablolarıGenel ve Birim Çevirme

Veri ve sınav

Mühendislik istatistikleriTürkiye ve dünyada mühendis sayıları, disiplinler, kaynaklı.Hesaplama Merkezi
Türkiye istatistikleriDünya istatistikleriALES Puan HesaplamaYDS Puan HesaplamaMühendis taban puan haritasıMühendislik Atlası (3D)Tüm sınav hesaplamaları
Akademik
ATAkademik TakipYüksek lisans ve doktora başvurularını hedeflerine göre takip et.AİAkademik İş İlanlarıAkademik kadro ilanları için alan, kurum ve unvana göre takip.

Son başvurusu yaklaşanlar

Son eklenenler

Dalım

Tüm dallar

Açık kayıtlar yükleniyor…

Dal seçen çok 5
Dallar yükleniyor…
Lisansüstü Dönemleri Gör
Akademik ilanları görSon başvurusu yakın dönemlerDuyuru öner
Kariyer
MİMühendis İş İlanlarıUzmanlığına ve kariyer hedefine uygun mühendislik fırsatları.İYİşveren YönetimiKurumuna ait ilanları ve başvuruları tek çalışma alanında yönet.

Son başvurusu yaklaşanlar

Son eklenenler

Dalım

Tüm dallar

Açık kayıtlar yükleniyor…

Dal seçen çok 5
Dallar yükleniyor…
Mühendis İlanlarını Gör
Son başvurusu yakın ilanlarBaşvurularımİşveren: ilan ver
Menü
Ana Sayfa
Eğitimler

ÖSYM sınavları

ALALESSayısal 50 + Sözel 50 soru · 150 dakika · 5 seçenekYDYDS İngilizceYDS ve e-YDS · 80 İngilizce soru · 180 dakika · 5 seçenekKLKPSS LisansGenel Yetenek 60 + Genel Kültür 60 soru · 130 dakika · 5 seçenekDGDGSSayısal 50 + Sözel 50 soru · 135 dakika · 5 seçenekKÖKPSS Ön LisansGenel Yetenek 60 + Genel Kültür 60 soru · 130 dakika · 5 seçenek

Mesleki belge sınavları

EYEnerji YöneticisiModül 1 ve Modül 2 · 50 soru · 75 dakika · 100 puan · geçme notu 70İGİş Güvenliği UzmanlığıA, B ve C Sınıfı · 50 soru · 75 dakika

Önce dene

Her programda ücretsiz demo10 soruluk demo hesap istemez; üye olunca 14 gün ücretsiz tam erişim.Tüm eğitimler
Sınav takvimiPuan ve net hesaplama
Oyun Alanı
0 VArıza BulElektrik, Makine, İnşaat, Bilgisayar, Enerji, Proses, Endüstri, İSG · 137 senaryoOyna

Her gün

5Günün SorusuGünlük seri×360 Saniye Hızlı TurRekor ve ligVSArkadaşına Meydan Okuİki kişilikMOTORMühendislik KelimesiGünlük kelime

Bilgi ve sezgi

?Hangisi Daha Büyük?BilgihedefTahmin EtSezgiBüyükten KüçüğeBilgikWhMJBirim AvıHızU=IR?Formül EşleştirHafızaHangi Mühendissin?Kişilik testi

Tasarım ve bulmaca

Köprüyü KurTasarımDevreyi TamamlaGünlük bulmacaVEMantık KapılarıElektronikKaldıraç DengesiStatik

3D oyunlar

Köprü Kur 3D3D · KafesDeprem Testi3D · DinamikVinç Operatörü3D · BeceriDrone Teslimatı3D · BeceriEnerji Hattı3D · TasarımMühendislik Atlası3D · Model
5Bugünün sorusu hazırHer programdan günde bir soru; çöz, serini büyüt.Bugünün sorusunu çöz
Tüm oyunlar ve rozetlerBütün 3D oyunlar
Blog
Araçlar

Hesaplama Merkezi · mühendislik dalları

ElektrikElektronikPLC ve OtomasyonMakinePompa ve HidrolikIsıtma ve KazanSoğutma ve İklimlendirmeİnşaatEndüstriKimya ve ÇevreEnerji ve VerimlilikReferans TablolarıGenel ve Birim Çevirme

Veri ve sınav

Mühendislik istatistikleriTürkiye ve dünyada mühendis sayıları, disiplinler, kaynaklı.Hesaplama Merkezi
Türkiye istatistikleriDünya istatistikleriALES Puan HesaplamaYDS Puan HesaplamaMühendis taban puan haritasıMühendislik Atlası (3D)Tüm sınav hesaplamaları
Akademik
ATAkademik TakipYüksek lisans ve doktora başvurularını hedeflerine göre takip et.AİAkademik İş İlanlarıAkademik kadro ilanları için alan, kurum ve unvana göre takip.

Son başvurusu yaklaşanlar

Son eklenenler

Dalım

Tüm dallar

Açık kayıtlar yükleniyor…

Dal seçen çok 5
Dallar yükleniyor…
Lisansüstü Dönemleri Gör
Akademik ilanları görSon başvurusu yakın dönemlerDuyuru öner
Kariyer
MİMühendis İş İlanlarıUzmanlığına ve kariyer hedefine uygun mühendislik fırsatları.İYİşveren YönetimiKurumuna ait ilanları ve başvuruları tek çalışma alanında yönet.

Son başvurusu yaklaşanlar

Son eklenenler

Dalım

Tüm dallar

Açık kayıtlar yükleniyor…

Dal seçen çok 5
Dallar yükleniyor…
Mühendis İlanlarını Gör
Son başvurusu yakın ilanlarBaşvurularımİşveren: ilan ver
Giriş YapKayıt Ol
Giriş Yap|Kayıt Ol

Mobil uygulama

Mühendislik Platformu uygulaması hazırlanıyor

Sitedeki hesabınla aynı çalışmalar ve denemeler, Oyun Alanı ve Hesaplama Merkezi telefonunda. Çalışma hatırlatmaları bildirim olarak gelir.

YAKINDAGoogle PlayYAKINDAApp Store
Mühendislik Platformu uygulamasında Günün Sorusu ve Hesaplama Merkezi ekranları
Mühendislik Platformu

Öğren. Hazırlan. Takip et. Geliş. Kariyerini sistemli şekilde inşa et.

EğitimEğitimlerALESYDSKPSS LisansDGSKPSS Ön LisansEnerji Yöneticisiİş Güvenliği Uzmanlığı
KeşfetBlogİstatistiklerArıza BulHesaplama MerkeziAkademikKariyer
ToplulukVideolarYouTubeLinkedIn
HesapHesabımProfilimEğitimlerimGüvenlik
KurumsalHakkımızdaİletişim
YasalKullanım KoşullarıGizlilik ve KVKKÇerez PolitikasıÇerez TercihleriKVKK BaşvurusuÖn BilgilendirmeMesafeli Satışİptal ve İade
© 2026 Mühendislik Platformuiyzico ile Öde, Mastercard, Visa, American Express ve Troy ile ödeme
Ana sayfa/Blog/Bilgi Bankası

Bilgi Bankası · Elektrik · Otomasyon

Encoder Nedir? Ne İşe Yarar?

Emre Eğrioğlu6 Mart 2023Güncelleme: 30 Ekim 20263 dk okuma

Encoder Nedir? Ne İşe Yarar?
Reklam
İçindekiler 9 bölüm
  1. Encoder Nedir?
  2. Encoder Nasıl Çalışır?
  3. Encoder Çeşitleri
  4. Artımsal (Inkremental) Encoder
  5. Mutlak (Absolute) Encoder
  6. Döner ve Doğrusal Encoder
  7. Encoder Seçiminde Önemli Özellikler
  8. Encoder PLC'ye Nasıl Bağlanır?
  9. Encoder Nerelerde Kullanılır?

Encoder Nedir?

Encoder (enkoder, kodlayıcı), bir milin dönüş açısını, devrini ya da doğrusal bir hareketin konumunu elektriksel sinyallere çeviren sensördür. Otomasyonda motorların hızını ve konumunu ölçmek, konveyörde ürünün ne kadar ilerlediğini bulmak ya da bir robot kolunun açısını bilmek için kullanılır. Encoder'dan gelen darbeler ya da dijital veri, PLC, sürücü veya hareket kontrolcüsü tarafından değerlendirilir.

Encoder Nasıl Çalışır?

En yaygın tip olan optik encoder'da, mile bağlı ve üzerinde çok sayıda ince yarık bulunan bir disk döner. Diskin bir yanında bir ışık kaynağı (LED), diğer yanında ışık algılayıcılar vardır. Disk döndükçe yarıklar ışığı bir geçirip bir keser; algılayıcılar bunu kare dalga şeklinde darbelere çevirir. Manyetik encoder'larda ise disk yerine mıknatıslı bir halka ve manyetik alan sensörleri kullanılır; toz, yağ ve titreşime daha dayanıklıdırlar.

Encoder Çeşitleri

Artımsal (Inkremental) Encoder

Artımsal encoder her açı adımında bir darbe üretir. Kontrolcü darbeleri sayarak milin ne kadar döndüğünü, birim zamandaki darbe sayısından da hızı hesaplar. Bu encoder'larda genellikle üç kanal bulunur:

  • A ve B kanalları: Aralarında 90° faz farkı olan iki kare dalga. Hangi kanalın önde olduğuna bakılarak dönüş yönü anlaşılır; iki kanalın kenarları sayılarak çözünürlük dört katına çıkarılabilir.
  • Z (referans) kanalı: Her turda bir kez darbe verir; sıfır noktası (referans) bulmak için kullanılır.

Artımsal encoder enerji kesildiğinde konumu "unutur"; makine açıldığında yeniden referans noktasına gitmek (homing) gerekir.

Mutlak (Absolute) Encoder

Mutlak encoder'da diskin her konumu benzersiz bir dijital koda karşılık gelir. Bu yüzden enerji kesilip geri geldiğinde bile milin konumu hemen bilinir. Tek turlu (single-turn) mutlak encoder'lar bir tur içindeki konumu, çok turlu (multi-turn) olanlar ise ek olarak kaç tur dönüldüğünü verir. Konum bilgisi genellikle SSI, BiSS, Profinet, EtherCAT gibi dijital arayüzlerle aktarılır.

Döner ve Doğrusal Encoder

Mile bağlanan encoder'lar döner (rotary) encoder'dır. Doğrusal hareketi doğrudan ölçen cetvel tipi encoder'lara ise doğrusal encoder ya da optik cetvel denir; CNC tezgâhlarında hassas konum ölçümü için kullanılır.

Encoder Seçiminde Önemli Özellikler

  • Çözünürlük: Artımsal encoder'larda tur başına darbe sayısı (PPR, örneğin 1024), mutlak encoder'larda bit sayısıyla (örneğin 13 bit = 8192 konum) ifade edilir.
  • Çıkış tipi: TTL (RS-422, 5 V), HTL (push-pull, 10–30 V) ya da açık kollektör (NPN/PNP). Seçilen çıkış, PLC'nin veya sürücünün giriş tipiyle uyumlu olmalıdır.
  • Mekanik yapı: Dolu milli (kaplinle bağlanır) ya da delik milli (doğrudan motor miline geçirilir) olabilir; mil çapı, flanş ve devir sınırı kontrol edilmelidir.
  • Koruma sınıfı ve ortam: Toz, su, titreşim ve sıcaklık koşullarına uygun IP sınıfı seçilmelidir.

Encoder PLC'ye Nasıl Bağlanır?

Artımsal encoder'ın darbeleri hızlı olduğu için PLC'nin normal dijital girişleriyle değil, hızlı sayıcı (HSC) girişleriyle okunur. Örneğin Siemens S7-1200 CPU'larında A ve B kanalları dahili hızlı sayıcı girişlerine bağlanır ve TIA Portal'da sayıcı "A/B sayıcı" olarak ayarlanır (bkz. S7-1200 Gelişmiş Özellikleri). Uzun kablolarda ve gürültülü ortamlarda kılıflı kablo kullanılmalı, kılıf tek noktadan topraklanmalıdır. Mutlak encoder'lar ise genellikle haberleşme modülleri ya da endüstriyel ağ üzerinden bağlanır.

Encoder Nerelerde Kullanılır?

  • Servo motor ve motor sürücü sistemlerinde hız ve konum geri beslemesi
  • CNC tezgâhları ve robotlar
  • Konveyör ve paketleme makinelerinde ürün takibi ve kesme boyu ölçümü
  • Asansörlerde kabin konumunun belirlenmesi
  • Vinçler, rüzgâr türbinleri ve antenlerde açı ölçümü

Not: "Encoder" sözcüğü yazılım ve yapay zekâ alanında veriyi başka bir biçime dönüştüren yapılar için de kullanılır; bu yazıda otomasyonda kullanılan konum ve hız sensörü anlamındaki encoder anlatılmıştır.

EY

Ücretsiz demo · Enerji Yöneticisi

Enerji Yöneticisi sorularını hesap açmadan dene

10 özgün soru, 15 dakika; her cevaptan sonra çözüm açıklaması. Üye olursan sonucun hesabında kalır, 14 gün tam erişim ücretsiz.

Ücretsiz Demoyu BaşlatProgramı İncele

Diğer sınavlar:ALESYDS İngilizceKPSS LisansDGSKPSS Ön Lisans

Mini oyun · Hangisi daha büyük?

Hangisi daha büyük? (metre)

Oyun Alanı: günün sorusu, hızlı tur, köprü kur ve daha fazlası →

0 VArıza Bul: ölçerek arıza bulmaElektrik, Makine, İnşaat, Bilgisayar, Enerji, Proses, Endüstri, İSG dallarında 137 senaryo. Ücretsiz, hesap gerekmez.Arıza Bul'u Aç
Reklam

Kategoriler:Bilgi BankasıElektrikOtomasyon

Yorumlar (0)

Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.

Yorum Yaz

Yorum yazmak için giriş yapın veya hesap oluşturun.

Sınavlara Hazırlan

  • ALALESSayısal 50 + Sözel 50 soru · 150 dakika · 5 seçenek
  • YDYDS İngilizceYDS ve e-YDS · 80 İngilizce soru · 180 dakika · 5 seçenek
  • KLKPSS LisansGenel Yetenek 60 + Genel Kültür 60 soru · 130 dakika · 5 seçenek
  • DGDGSSayısal 50 + Sözel 50 soru · 135 dakika · 5 seçenek
  • KÖKPSS Ön LisansGenel Yetenek 60 + Genel Kültür 60 soru · 130 dakika · 5 seçenek
  • EYEnerji YöneticisiModül 1 ve Modül 2 · 50 soru · 75 dakika · 100 puan · geçme notu 70

Yıllık üyelikler →

Son Akademik İlanlar

  • Profesör · Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Çevre Bilimleri Anabilim DalıAtatürk ÜniversitesiSon başvuru 30 Kasım
  • Profesör · Mühendislik Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü, Geoteknik Anabilim DalıAtatürk ÜniversitesiSon başvuru 30 Kasım
  • Profesör · Mühendislik Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü, Ulaştırma Anabilim DalıAtatürk ÜniversitesiSon başvuru 30 Kasım

Tüm akademik ilanlar →

Son Mühendis İlanları

  • Harita Mühendisi (Memur)Akseki BelediyesiSon başvuru 25 Aralık
  • Smart Start Öğrenci Programı – Özel Makinelerde Montaj TeknolojileriBosch TürkiyeSüresiz
  • İnşaat Mühendisi (Memur)Gündoğmuş BelediyesiSon başvuru 5 Ocak 2027

Tüm mühendis ilanları →

Akademik Takip

  • Bilgisayar Bilimleri · Tezli Yüksek LisansÖzyeğin ÜniversitesiSon başvuru 22 Kasım
  • Bilgisayar Bilimleri · DoktoraÖzyeğin ÜniversitesiSon başvuru 22 Kasım
  • Elektrik-Elektronik Mühendisliği · Tezli Yüksek LisansÖzyeğin ÜniversitesiSon başvuru 22 Kasım

Tüm lisansüstü dönemler →

Son Yazılar

  • İş Güvenliği Uzmanlığı Belge Yolu: C’den B’ye, B’den A’ya7 Kasım 2026
  • Enerji Yöneticisi Belgesi Ne İşe Yarar? Yasal Görev ve Kariyer5 Kasım 2026
  • Mühendisler İçin KPSS Taban Puanları: 2023–2025 Yerleştirme Verisi Ne Söylüyor?25 Ekim 2026
  • KPSS Ön Lisans 2026: Başvuru, Sınav ve Sonuç Tarihleri25 Ekim 2026
  • KPSS Lisans GY-GK Konu Dağılımı ve Çalışma Planı25 Ekim 2026
  • ALES Eşit Ağırlık Puanı Nasıl Hesaplanır?25 Ekim 2026

Kategoriler

  • Bilgi Bankası49
  • Bilim İnsanı3
  • Elektrik58
  • Haberler4
  • Otomasyon32
  • PLC Sistemleri40
  • Sınav Rehberi12
  • Videolar6
  • WordPress3
  • Örnek Projeler12

İlgili Yazılar

  • BBBİLGİ BANKASI5 Mart 2023

    Boğaziçi Elektrik Fatura Sorgulama ve Borç Ödeme (2026)

    Okuma
    1 dk
    Yorum
    0
    Güncel
    Eki 26
  • BBBİLGİ BANKASI4 Mart 2023

    İndüksiyonlu Ocak Nedir? Nasıl Çalışır?

    Okuma
    2 dk
    Yorum
    0
    Güncel
    Eki 26
  • BBBİLGİ BANKASI8 Mart 2023

    Mıknatıs Çeşitleri Nelerdir?

    Okuma
    1 dk
    Yorum
    0
    Güncel
    Eki 26
  • BBBİLGİ BANKASI4 Mart 2023

    Voltaj Regülatörü Nedir? Nasıl Çalışır?

    Okuma
    1 dk
    Yorum
    0
    Güncel
    Eki 26